AB-Çin ortasındaki yatırım mutabakatı Türkiye’yi nasıl tesirler?

tarafından
100
AB-Çin ortasındaki yatırım mutabakatı Türkiye’yi nasıl tesirler?

Brüksel ve Pekin ortasında 6 yıldan bu yana devam eden ticaret müzakereleri, 2020’nin son günlerinde imzaladıkları Kapsamlı Yatırım Muahedesi (CAI) ile sonuçlandı. Böylece Çin, Avrupalı şirketlere finansal hizmetlerden imalat endüstrisine, mühendislikten sıhhat ve danışmanlık hizmetlerine kadar birçok alanda imtiyaz tanıdı.
AB-Çin yatırım mutabakatının 2022’de yürürlüğe gireceğini hatırlatan Ege İhracatçı Birlikleri Koordinatör Lideri Jak Eskinazi muahedeyi şöyle özetliyor;
“Çin ve AB ortasında yatırımlar için yüksek seviyede bir açılımın gerçekleştirilmesini sağlayacak mutabakat, Avrupa’nın etraf ve insan hakları pahaları çerçevesini de kapsayarak üç başlık üzerinde şekilleniyor; Birincisi; Çin’in Avrupalı yatırımcılara daha fazla erişim müsaadesi vermesi. İkincisi; adil rekabet şartları garantisi. Kamu şirketleri ve sübvansiyon şeffaflığı. Üçüncüsü; Çin’in Milletlerarası Çalışma Örgütü (ILO) çalışma şartları standartlarına ahengi. Çin Devlet Lideri Xi Jinping üç yıl ortadan sonra bu sene Dünya Ekonomik Forumu’nda şöyle seslendi: “Soğuk Savaş zihniyetini bırakın.” Jinping’in birlik ve beraberlik vurgusu çok taraflılığı ve hür ticareti öncelediklerini açıkça esasen gösteriyor. Son devirde Çin merkezli şirketler akıllı telefon üretimi için Türkiye’yi tercih ediyor. Şu süreçte yatırımları sıklaştıracak adımlar atılarak, Türkiye için ıslahat, yatırım ortamı yaratılması için müzakereler başlamalı.”

Çin 2020’de ASEAN ülkeleriyle AB ile ticaretinden daha fazla ticaret yaptı

Eskinazi, 2020’ye kadar Çin ve AB’nin birbirinin en büyük ticaret ortağı olduğunu fakat pandemi nedeniyle yakın coğrafyadaki ülkelerle ticaretin yük kazandığını ve dengelerin değiştiğini söylüyor.
“Çin 2020’de ASEAN ülkeleriyle AB ile ticaretinden daha fazla ticaret yaptı. 2020 yılında ASEAN ülkeleri ve Çin’in toplam ticaret hacmi yüzde 7 artarak 725 milyar dolara ulaştı. Avrupa Birliği 694 milyar dolarlık ticaret hacmi ile ikinci ticari partneri. Ticaret savaşlarının sınır safhada yaşandığı bir devir sonrası Joe Biden ile ABD-AB-Çin bağlantıları Donald Trump periyoduna nazaran daha olumlu bir tabana çekilecektir. Bütün bu gelişmeler dünya iktisadının altyapısını değiştiriyor. Çin, hem AB tarafıyla uzlaştığı yatırım muahedesiyle hem de 15 Asya Pasifik ülkesinin imza attığı RCEP ile birinci sefer bir ticaret bloğunun içinde yer alarak elini uygunca güçlendirdi. Çin’in Avrupa’dan ikinci bir global sermaye akınına uğrayacak olması, Brüksel-Pekin ortasında mutabakata varılan yatırım muahedesinin en değerli noktası. Çin kendi rekabet gücünü gitgide artıyor.”

Asya Pasifik ile bağlarımızı geliştirmek, ABD ve AB’yle normalleşmemizi sağlar

Çin’in uzun vakittir global sermaye için çok âlâ bir yatırım alanı olduğunu söyleyen Jak Eskinazi, 2019’da dışa dönük direkt yatırımlarda 226 milyar dolar ile Japonya’dan sonra Çin’in 137 milyar dolar ile dünyada ikinci sırada yer aldığına değiniyor.
“Çin’in global direkt yabancı yatırımlardaki tesiri artmaya devam ediyor. Üst üste dört yıldır dünyada direkt yabancı yatırım akışlarının yüzde 10’nunu oluşturuyor. Birçok finansal araştırma kurumu, Çin’in 2028 yılına kadar ABD’yi geçeceğini ve dünyanın en büyük iktisadı olacağını öngörüyor. Avrupa Dış Münasebetler Konseyi’nin bir araştırmasına nazaran birden fazla AB vatandaşı Çin’in yakında ABD’yi geçeceğine ve önde gelen bir dünya gücü olacağına inanıyor. Hasebiyle Asya Pasifik’in yükselen kuvvetleriyle hem ekonomik hem de siyasi bağlarımızı geliştirmek, dostluklarımızı ilerletmek ABD ve AB’yle bağımızın olağanlaşmasını sağlar. Tıpkı vakitte hak ve çıkarların korunduğu, adil, istikrarlı ve rasyonel yeni bir memleketler arası sistemin ortaklaşa desteklenmesine de yol açar.”

AB ile yeni bir başlangıç

Jak Eskinazi, bu yüzyılın en büyük ve tek ticari projesi Çin üzerinden kurgulanan Tek Nesil Tek Yol projesiyle Çin’in aslında Afrika’dan Asya ve Avrupa’ya girmiş durumda olduğunu da kelamlarına ekliyor.
“Tek Nesil Tek Yol Projesi ülkemizde dahil 70’e yakın ülkeyi ilgilendiriyor ve dünya nüfusunun yaklaşık yüzde 60’ını kapsıyor. Asya Pasifik ülkeleriyle ticaretimizi geliştirmeliyiz fakat 2020 yılı ihracatımızdaki yüzde 42’lik hissesi ile AB en büyük ortağımız. Türkiye-AB ortasında son devirde yaşanan diplomasi trafiğiyle bağlarımızda değerli bir eşik aşıldı. Türkiye’nin AB ile bağlantılarında yeni sayfa açma isteğine Brüksel’in cevapları da olumlu. AB Dış Alakalar ve Güvenlik Siyaseti Yüksek Temsilcisi Josep Borrell ve Dışişleri Bakanımız Sayın Mevlüt Çavuşoğlu AB-Türkiye bağlarında gelinen noktayı ‘bir fırsat penceresi’ olarak kıymetlendiriyor. Bu olumlu ivmenin Gümrük Birliği’nin güncellenmesi üzere somut adımlara dönüşmesini temenni ediyoruz.”

Kaynak: (BHA) – Beyaz Haber Ajansı